Các triệu chứng chủ yếu của các bệnh về khớp

            Nghĩ đến bệnh khớp khi có những triệu chứng sau đây: Đau khớp khi hoạt động hoặc nghỉ ngơi, cứng khớp, sưng, nóng khớp...Có thể đau theo mùa, hoặc đau vào một thời gian nhất định trong ngày. Vị trí chỗ đau có thể cố định ở một khớp hoặc nhiều khớp xương. Cơn đau có thể giảm đi hoặc ngày càng trở nên thường xuyên hơn. 

            Đau khớp có thể xảy ra do nguyên nhân tai nạn, va đập hoặc tự nhiên xảy ra không có nguyên nhân gì.

Hình ảnh khớp gối bình thường (bên trái) và khớp gối bị thoái hóa.

Khi nào thì nghĩ đến điều trị ngoại khoa bệnh khớp ?

            Bạn nên tìm đến các bác sỹ chuyên khoa về phẫu thuật chấn thương chỉnh hình sau khi mà các biện pháp chữa trị dùng thuốc thông thường không mang lại kết quả đáng kể, trạng thái đau và hạn chế vận động không giảm đi mặc dù bạn đã dùng hoặc thay nhiều loại thuốc khác nhau.

           Các bác sỹ phẫu thuật là những người có khả năng chữa trị các cơn đau của bạn. Bác sỹ phẫu thuật sẽ căn cứ vào các cơn đau của bạn, phim chụp X quang cũng như thăm khám trực tiếp từ đó đưa ra các phương pháp điều trị thích hợp.

            Sau một chấn thương mà điều trị thuốc 2 đến 3 tuần vẫn không khỏi bạn nên gặp bác sỹ ngoại chấn thương chỉnh hình. Đối với các cơ đau xảy ra không liên quan đến một chấn thương cụ thể, tốt nhất là sau 2 đến 3 tháng điều trị thuốc thông thường không hiệu quả, bạn nên sắp xếp lịch đến gặp bác sỹ ngoại chuyên khoa. Tuy là một bác sỹ ngoại, nhưng bác sỹ chấn thương chỉnh hình có cả các khả năng đưa ra các giải pháp nội và ngoại khoa điều trị dạng bệnh lý này.

Các dạng điều trị không dùng đến phẫu thuật đối với điều trị viêm khớp gối mãn tính ?

Có rất nhiều biện pháp điều trị để lựa chọn trước khi chọn biện pháp cuối cùng là phẫu thuật. Biện pháp đơn giản nhất là thay đổi lối sống và dùng các công cụ hỗ trợ để đi lại như gậy ba tong. Biện pháp thứ hai là áp dụng các bài tập thể dục, chạy vật lý trị liệu. Phương pháp này giúp cho bệnh nhân hồi phục các chức năng vận động. Ngoài ra còn có các phương pháp điều trị khác bằng cách dùng các loại thuốc giảm đau, chống viêm khác... Biện pháp điều trị nội khoa cuối cùng có thể là phải tiêm thuốc trực tiếp vào khớp bị tổn thương.

Tuy nhiên phương pháp này phải có chỉ định của bác sỹ chuyên khoa, bệnh nhân không thể tự mình quyết định được.

Tiêm thuốc vào khớp để điều trị viêm khớp là như thế nào ? Để thực hiện nó cần các điều kiện gì ?

            Có nhiều loại thuốc được người ta sử dụng để tiêm vào khớp nhằm điều trị viêm khớp. Tuy nhiên, công dụng thực sự của phương pháp này chưa được hoàn toàn chứng minh. Có một số thuốc được tiêm trực tiếp vào ổ viêm nhằm mục đích kích thích cơ thể tiết dịch khớp và do đó làm giảm đau cho khớp khi vận động. Tiêm thuốc dòng steroid vào khớp ngoài tác dụng giảm đau ngắn hạn còn có tác dụng chẩn đoán liệu cơn đau có nguồn gốc từ khớp bị bệnh hay không hay là do đau lan toả từ các bộ phận khác.

Có các bài tập thể dục nào giúp cho luyện tập và phục hồi khả năng vận động của khớp gối, do đó giúp cho loại trừ hoặc giảm đi các cơn đau ?

Nói chung, các bài tập co duỗi, không mang vác vật nặng, xoay chuyển khớp khối nhưng không di chuyển đi lại nhiều đều có tác dụng tốt đối với các khớp gối bị viêm. Sẽ rất khó đưa ra các bài tập thể dục đúng nếu không xem phim chụp X quang khớp gối bị viêm.

Tốt nhất bạn nên đến gặp các bác sỹ ngoại chấn thương chỉnh hình, người tốt nhất có thể đưa ra các lời khuyên về các bài tập thể dục cũng như các phương pháp điều trị vật lý trị liệu cần thiết.

Nếu điều trị nội khoa 1 đến 2 tháng không khỏi thì nên làm gì ?

Nếu điều trị nội khoa không khỏi thì cần cân nhắc đến loại thuốc gì đã sử dụng. Biện pháp cuối cùng là can thiệp ngoại khoa. Hiện nay, phẫu thuật thay khớp nhân tạo ngày càng phát triển mang lại chất lượng cuộc sống tốt hơn đối với hàng triệu người trên thế giới.

Thay khớp gối có phải là biện pháp giải quyết triệt để bệnh viêm khớp không ?

        Hầu hết các bệnh nhân sau khi được tiến hành thay khớp gối đúng kỹ thuật do các chuyên gia thay khớp thực hiện, sau 2 tháng luyện tập phục hồi chức năng, sẽ bình phục gần như hoàn toàn. Bệnh nhân sẽ hết đau, kể cả lúc vận động cũng như lúc nghỉ ngơi và ngủ. Bệnh nhân sẽ đi lại vận động gần như lúc bình thường, bệnh nhân có thể đi bộ và tập các động tác thể dục nhẹ nhàng, tham gia các hoạt động xã hội như du lịch.

 Với sự phát triển về kỹ thuật, công nghệ trong y tế hiện nay cũng như trong tuơng lai, có thể nói rằng thay khớp gối là một biện pháp triệt để giải quyết nhu cầu giảm đau và phục hồi vận động bình thường của các bệnh nhân viêm thoái khớp gối. 

Phẫu thuật nội soi bệnh lý về khớp gối là gì ?

Khi bạn bị viêm khớp gối, bị dị vật vùng khớp gối, đau khớp do thoái hóa giai đoạn sớm... phẫu thuật nội soi là phương pháp có thể can thiệp những triệu chứng này.

Cấu tạo của khớp gối như thế nào ?

Khớp gối bao gồm hai mặt khớp đó là mặt khớp lồi cầu đùi và mâm chày và mặt khớp giữa lồi cầu đùi và bánh chè. Giữa mặt khớp lồi cầu đùi và mâm chày có cấu trúc sụn gọi là sụn chêm. Sụn chêm nằm chêm giữa mặt sụn khớp lồi cầu đùi và mâm chày nhằm mục đích giảm sốc khi sụn khớp lồi cầu đùi và mâm chày tiếp xúc trong quá trình vận động.

Mặt khác sụn chêm còn có tác dụng giữ cho khớp gối được vững vàng khi vận động. Có hai sụn chêm gồm sụn chêm trong và ngoài nằm trong khoang khớp gối trong hay ngoài.

Khớp gối được giữ vững nhờ hệ thống dây chằng bên trong, bên ngoài và hai dây chằng chéo trước và chéo sau nằm bên trong khớp gối. Dây chằng chéo trước có tác dụng chính là giữ không cho mâm chày trượt ra trước và dây chằng chéo sau giữ cho mâm chày không bị trượt ra sau. Dây chằng bên ngoài giúp gối không bị vẹo trong, dây chằng bên trong giúp cho gối không bị vẹo ra ngoài.

Toàn bộ khớp gối được bao phủ bởi một lớp màng hoạt dịch có tác dụng tiết ra dịch khớp với lượng vừa đủ để bôi trơn quá trình vận động của khớp gối giống như nhớt xe vậy. Tuy nhiên, màng hoạt dịch còn có tác dụng chống viêm nhiễm. một khi bị chấn thương hay do viêm nhiễm, bao hoạt dịch có thể bị dày lên, tiết nhiều dịch khớp làm khớp gối sưng lên. Bao hoạt dịch dày lên cũng làm cản trở thuốc ngấm vào khớp, làm giảm tác dụng điều trị.

Vai trò của phẫu thuật nội soi khớp gối  ?

 Trong những thập niên gần đây, với sự phát triển của các ngành kỹ thuật, các dụng cụ phẫu thuật nhỏ và chính xác ra đời, trong đó phải kể đến ngành nội soi.

 Nội soi khớp gối là dùng một nguồn sáng lạnh đưa vào trong gối, thông qua 1 máy quay nhỏ (camera) toàn bộ hình ảnh trong khớp gối sẽ được trình chiếu trên 1 màn hình ti vi với một độ phóng đại nào đó. Phẫu thuật viên nhờ đó sẽ nhìn thấy rõ mọi cấu trúc nằm trong khớp gối.

           Có hai lỗ đưa vào khớp gối : một lỗ dùng cho camera, một lỗ khác dùng để cho dụng cụ vào thực hiện các thao tác phẫu thuật. nước muối sinh lí được dùng để bơm phồng khớp gối.

Một hoặc nhiều đường mổ nhỏ khác sẽ được tạo ra nhằm đưa các dụng cụ vào trong khớp gối để thực hiện các thủ thuật. Thuận lợi của loại phẫu thuật này là gây ra ít đau hơn do đường mổ nhỏ, thời gian hồi phục sớm hơn, và trong một số trường hợp chính xác hơn so với mổ hở.

Càng ngày phẫu thuật nội soi khớp nói chung và khớp gối nói riêng càng trở nên phổ biến.

Đối với khớp gối, nội soi có thể được sử dụng trong trường hợp sau :

 1. Dùng để chẩn đoán khi mà với các phương tiện chẩn đoán hình ảnh học không cho ra quyết định chính xác. Nội soi cho phép phẫu thuật viên nhìn thấy và "sờ" được các cấu trúc bên trong khớp gối do đó cho chẩn đoán chính xác. Nội soi dùng để kiểm chứng mức độ tin cậy của các phương tiện chẩn đoán hình ảnh học khác.

2. Phẫu thuật cắt sụn chêm hoặc khâu sụn chêm bị rách khi có chỉ định phẫu thuật. Cho đến nay người ta đã chứng minh rằng phẫu thuật cắt sụn chêm bằng nội soi có kết quả tốt hơn mổ hở.

(Triệu chứng điển hình của rách sụn chêm trong khớp gối là đau khi đi đứng hoặc bị "kẹt" khớp gối nghĩa là bệnh nhân có thể gập gối nhưng không thể duỗi gối ra được và phải lựa thế để duỗi gối ra, đôi khi không thể duỗi gối ra và phải nội soi cấp cứu để cắt sụn chêm.)

3. Phẫu thuật tái tạo dây chằng chéo trước trong tổn thương đứt dây chằng chéo trước của gối. Đây là kỹ thuật dùng sợi gân bánh chè hoặc gân chân ngỗng để thay thế dây chằng chéo trước bị đứt (dây chằng chéo trước không có khả năng lành khi được khâu lại).

(Triệu chứng của đứt dây chằng chéo trước trong khớp gối là đau hoặc mất vững khi đi. Khởi đầu là một chấn thương vùng gối đôi khi không nặng nhưng ở tư thế xoay, gối sưng lên, không thể gập gối hoặc rất đau khi gập gối. phim X- quang thường không phát hiện được gì và hay được chẩn đoán bong gân gối thời gian sau, gối có thể được gập duỗi tốt nhưng bắt đầu xuất hiện triệu chứng đau hoặc mất vững, bệnh nhân hay bị "sụm" gối khi đi, lên xuống bậc thang khó khăn).

Đứt dây chằng chéo trước nếu không điều trị sẽ làm khớp gối mau bị hư và gây đau.

4. Nội soi hỗ trợ việc lấy các dị vật trong khớp gối như các mảnh sụn trong bệnh lí viêm sụn tách rời.

5. Trong các bệnh lí viêm khớp gối như viêm khớp dạng thấp làm cho các bao hoạt mạc dầy lên, khớp gối sưng to do tràn dịch, làm giảm tác dụng của thuốc kháng viêm, người ta dùng dụng cụ và với sự hỗ trợ của nội soi cắt bao hoạt mạc, cải thiện việc điều trị bằng thuốc kháng viêm.

6. Trong các gãy xương đơn giản vùng mâm chày hay bánh chè, với sự trợ giúp của nội soi, phẫu thuật viên có thể mổ nắn và kết hợp xương với độ chính xác cao do nhìn thấy trực tiếp mặt khớp.

7. Các trường hợp đau khớp gối do thoái hóa ở giai đoạn sớm, việc cắt các mảnh sụn, bao khớp bị rách do thoái hóa, bơm rửa khớp gối làm kéo dài thời gian không đau của khớp gối có thể cấy ghép các tế bào sụn nuôi để phục hồi mặt khớp. Đây là phẫu thuật hứa hẹn mang nhiều cải thiện trong cuộc chiến chống lại sự thoái hóa mặt sụn khớp do tuổi già hoặc vì lí do nào đó như chấn thương…trước khi đi đến chỉ định thay khớp gối nhân tạo.